Šta kažu izvori o mladim tražiocima azila u obrazovanju u Srbiji?

Broj dece izbeglica koja upisuju srednju školu iz godine u godinu raste. I pored toga, veoma je mali broj onih koji se u srednjoj školi zadržavaju. 

Ustav Republike Srbije propisuje u članu 71. da svako ima pravo na obrazovanje koje je besplatno i obavezno u osnovnoj školi, dok je srednje besplatno. Svi građani, imaju pod jednakim uslovima pravo pristupa visokoškolskom obrazovanju. Zakon o osnovama sistema obrazovanja i vaspitanja definiše da pravo na obrazovanje i vaspitanje ima svako lice na teritoriji države. 

Tokom 2013. godine deca tražioci azila prvi put uspisuju školu u Srbiji (osnovna škola u Bogovađi). 

Prema podacima MPNTR na početku školske 2017/2018 godine upisano je 503 dece i to 447 dece u 37 osnovnih škola i 56 dece u 8 srednjih škola. 

Deca su se o upisu informisala u prihvatnim centrima. Ona su motivisana da idu u školu zato što žele da steknu nove drugare, nauče jezik, upoznaju drugu kulturu i običaje kao i da se bolje upoznaju sa evropskim sistemom školovanja. 

Najveći izazov za naš obrazovni sistem predstavlja činjenica da deca izbeglice retko sa sobom imaju dokumentaciju o prethodnom školovanju, te je u većini slučajeva nemoguće imati uvid u prethodno stečeno obrazovanje i postignuće.  

Svako dete koje izlazi iz obrazovnog sistema i kreće prema zemlji krajnjoj destinaciji, nosi sa sobom školski izveštaj koji nastavnici pripremaju na srpskom a izvode na engleskom jeziku sa opisom postignuća na osnovu međupredmetnih kompetencija, kako bi bilo prepoznatljivo u drugim državama. 

Učenici migranti koji pohađaju završne razrede osnovne škole imaju mogućnost, na osnovu procene predmetnih nastavnika i nastavnica, da polažu završni ispit kako bi upisali srednju školu u statusu redovnog učenika. 

Nakon pohađanja škole u Srbiji, učenici migranti smatraju da za razliku od škola iz zemalja iz kojih su došli ovde nema telesnog kažnjavanja i ističu  poštovanje prava deteta i njegovog mišljenja.